Analiza otoczenia prawnego dla:

Oświetlenie dla nurków - jak wypłynąć na szerokie wody w wyspecjalizowanym biznesie

Na przykładzie

Powrót do pomysłu na biznes
artcile

Dla kogo jest otoczenie prawne? Wprowadzenie

Omawiamy aspekty prawne, związane z realizacją pomysłu na biznes w postaci prowadzenia produkcji specjalistycznego oświetlenia dla osób nurkujących (produkcja i sprzedaż

Porady te możesz z powodzeniem zastosować do podobnych działalności, np. produkcji oświetlenia akwarium lub innych akwenów wodnych. Jeżeli chcesz zostać importerem i dystrybutorem oświetlenia lub innych produktów dla nurków, te zagadnienia również będą dla Ciebie przydatne.

Przedsiębiorco, coraz więcej osób nurkuje. I to nie tylko w trakcie wakacji z instruktorem. Niektórzy regularnie praktykują ten ekstremalny sport i zachwycają się podwodnym światem. Produkt, o którym mowa, został stworzony dla klientów, którzy chcą zaopatrzyć się w profesjonalny sprzęt, umożliwiający im komfortowe i dokładne oglądanie podwodnej krainy, przede wszystkim pięknej rafy koralowej!

Przy planowaniu rozpoczęcia każdej działalności gospodarczej podstawowe znaczenie mają dwie kwestie: pomysł i wykonanie. Pomysł już masz. Teraz przeczytaj, co powinieneś zrobić, aby tworzony przez Ciebie produkt cieszył się popularnością i spełniał wszystkie wymagania prawne.

Po przeczytaniu artykułu będziesz wiedział między innymi:

  • jaką formę prawną działalności wybrać i z czym to się wiąże,
  • jak pozyskać środki na rozpoczęcie biznesu,
  • jak ochronić swój produkt,
  • jak skutecznie wejść na rynek i reklamować swój produkt oraz firmę.
artcile

Wybór formy prowadzenia działalności gospodarczej

Jeżeli masz pomysł na biznes, to czas, abyś zastanowił się, jaka forma prowadzenia działalności gospodarczej będzie dla Ciebie najlepsza.

Zapoznaj się z podstawowymi zasadami dotyczącymi poszczególnych form prowadzenia działalności.

Poniżej znajdziesz potrzebne informacje, dotyczące głównych aspektów prawnych każdej z nich. Pamiętaj, że podjęcie działalności gospodarczej możliwe jest dopiero po jej zarejestrowaniu, zgodnie z przepisami regulującymi daną formę działalności.

Wszystkie formy prowadzenia działalności gospodarczej zostały szczegółowo przedstawione tutaj:

Pierwsze kroki w biznesie

Jaka forma prawna będzie odpowiednia dla Twojej działalności?

2.1 Jednoosobowa działalność gospodarcza

Najprostszą formą prowadzenia działalności gospodarczej jest jednoosobowa działalność gospodarcza, uregulowana w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2019 r. poz. 1292), ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2020 r. poz. 1740 t.j. „Kodeks cywilny” lub „k.c.”) oraz ustawie o centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej i punkcie informacji dla przedsiębiorcy z dnia 6 marca 2018 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 1291 tj.).

  • Jednoosobowa działalność gospodarcza jest odpowiednia przede wszystkim dla małych przedsięwzięć, co nie wyklucza prowadzenia większej działalności w tej formie.
  • Jej istotą jest działanie przedsiębiorcy we własnym imieniu i na własny rachunek. Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący działalność w tej formie, jest jedyną osobą ponoszącą pełną odpowiedzialność związaną z prowadzeniem działalności.
  • Ty będziesz wyłącznie uprawniony do podejmowania wszelkich decyzji, dotyczących zarządzania firmą.
  • To ty będziesz wyłącznie odpowiedzialny z tytułu wszelkich zobowiązań, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym zobowiązań finansowych.

Aby rozpocząć działalność w formie jednoosobowej działalności gospodarczej, konieczne jest dokonanie wpisu do Centralnej Ewidencji i Działalności Gospodarczej („CEIDG”), czyli ewidencji przedsiębiorców będących osobami fizycznymi. Termin „osoba fizyczna” stanowi prawne określenie człowieka od chwili urodzenia do chwili śmierci.

Bezpłatny wniosek do CEIDG

Sposoby złożenia wniosku do CEIDG:

1. Wniosek o wpis można przygotować przez Internet i złożyć go online. Konieczne jest utworzenie i aktywowanie specjalnego konta w systemie informatycznym. Aby skorzystać z tego trybu, musisz posiadać kwalifikowany podpis elektroniczny lub podpis zaufany. Aby złożyć wniosek online, skorzystaj ze strony internetowej CEIDG

2. Wniosek o wpis można przygotować przez Internet i podpisać w wybranym urzędzie gminy. Przygotowany wniosek otrzymuje określony kod, który jest udostępniony osobie wypełniającej wniosek. Kod należy zachować i podać urzędnikowi w gminie. Dzięki temu, urzędnik będzie mógł odnaleźć wypełniony wniosek w systemie, wydrukować go i przedłożyć przedsiębiorcy do podpisu.

Nie musisz posiadać kwalifikowanego podpisu elektronicznego ani podpisu zaufanego. Wniosek podpisujesz własnoręcznie w wybranym urzędzie gminy. Pamiętaj, że między złożeniem wniosku online a wizytą w urzędzie gminy, w celu jego podpisania, nie może upłynąć więcej niż 7 dni.

3. Możesz wydrukować formularz wniosku o wpis w CEIDG i uzupełnić go ręcznie. Taki wniosek możesz złożyć osobiście w urzędzie gminy lub przesłać za pośrednictwem tradycyjnej poczty.

Przedsiębiorco!

Musisz wiedzieć, że prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą, odpowiadasz za jej zobowiązania całym swoim majątkiem. Odpowiedzialność ta rozciąga się także na Twojego małżonka, jeżeli posiadacie tzw. małżeńską wspólność majątkową.

Sprawdź także:

- słowniczek „Umowa majątkowa małżeńska” 

2.2 Spółka cywilna

Spółka cywilna uregulowana została w Kodeksie cywilnym. W rzeczywistości spółka cywilna jest umową zawartą przez co najmniej dwóch przedsiębiorców.

  • Strony umowy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności poprzez wniesienie wkładów.
  • Umowa spółki cywilnej musi zostać zawarta w formie pisemnej.
  • Spółka cywilna może zostać utworzona przez co najmniej dwie osoby fizyczne bądź dwie osoby prawne.
  • Tak jak w przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej, w formie spółki cywilnej również można prowadzić działalność gospodarczą w większym rozmiarze.
  • Za zobowiązania zaciągnięte w ramach spółki cywilnej odpowiedzialni są wszyscy wspólnicy solidarnie całym swoim majątkiem.
  • Wkład wspólnika spółki cywilnej może polegać na wniesieniu do spółki własności lub innych praw albo na świadczeniu usług. W przypadku, gdy wkładem ma być nieruchomość, to umowa spółki cywilnej będzie wymagać formy aktu notarialnego.
  • Pomimo braku podmiotowości prawnej, spółka cywilna posiada NIP i REGON oraz może być płatnikiem podatku VAT. Przy czym płatnikami podatku dochodowego w spółce są poszczególni jej wspólnicy.

Podsumowując, w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej należy pamiętać, że spółka prawa cywilnego jest jedynie umową, zatem nie może być podmiotem praw i obowiązków. Wpisowi do rejestru przedsiębiorców (CEIDG lub Krajowego Rejestru Sądowego – „KRS”) podlegają poszczególnymi wspólnicy (strony umowy) spółki cywilnej. Wpisu do CEIDG dokonuje się na zasadach omówionych powyżej.

Osoby prawne oraz tzw. ułomne osoby prawne również mogą zawiązać spółkę cywilną. W takim przypadku – jeżeli któryś ze wspólników jest na przykład spółką prawa handlowego – prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.

2.3 Spółka prawa handlowego

Istotą spółki jest zrzeszenie osób lub kapitału w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Spółki prawa handlowego uregulowane zostały w ustawie z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1526 t.j., „Kodeks spółek handlowych”, „k.s.h.”). Podstawowy podział spółek handlowych - spółki osobowe i spółki kapitałowe.

Prowadzenie działalności w formie spółki handlowej będzie dla Ciebie odpowiednie, jeżeli wiesz, że Twoja działalność wkrótce nabierze znacznych rozmiarów.

Spółka osobowa

  • Spółka osobowa będzie dla Ciebie lepszym wyborem, jeżeli ściśle współpracujesz ze współpomysłodawcą biznesu i razem chcecie go rozwijać.
  • Spółkami osobowymi są spółki zrzeszające wspólników w celu wykonywania działalności gospodarczej, której podstawą jest praca wykonywana przez wspólników osobiście.
  • Odpowiedzialność za zobowiązania spółki ponoszą solidarnie: spółka i wspólnicy całym swoim majątkiem.
  • Spółkami osobowymi są: spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa oraz spółka komandytowo-akcyjna.
  • Spółka partnerska zastrzeżona została dla osób wykonujących określone zawody, do których nie zaliczają się związane z tzw. branżą nurkową. Jeżeli chcesz prowadzić działalność gospodarczą w formie spółki osobowej, a Twój biznes polega na produkcji lub dystrybucji oświetlenia dla nurków, pozostaje Ci do wyboru spółka jawna, komandytowa lub komandytowo-akcyjna.

Spółka kapitałowa

  • Spółkę kapitałową powinieneś wybrać, jeżeli masz pomysł, który ma potencjał, lecz nie dysponujesz środkami pieniężnymi niezbędnymi do jego realizacji. Spółki kapitałowe to spółki zrzeszające kapitał.
  • W spółkach kapitałowych brak jest więzi osobistej pomiędzy działalnością prowadzoną przez spółkę a wspólnikami. Konsekwencją tego jest zasada nieponoszenia przez wspólników spółek kapitałowych odpowiedzialności za zobowiązania spółki wobec osób trzecich.
  • Spółkami kapitałowymi są: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółka akcyjna. Od dnia 1 marca 2020 r. weszły w życie przepisy ustanawiające nowy typ spółki kapitałowej – prostą spółkę akcyjną.
  • Właściwym rejestrem przedsiębiorców dla spółek prawa handlowego jest Krajowy Rejestr Sądowy, uregulowany w ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 1500 t.j., „ustawa o KRS”). Krajowy Rejestr Sądowy jest prowadzony przez sądy rejonowe. Wniosek o wpis powinien zostać złożony do sądu rejonowego, właściwego ze względu na siedzibę spółki. Zasady postępowania o dokonanie wpisu znajdują się w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2020.1275 t.j., „k.p.c.”).
  • Wpis do KRS dokonuje się na wniosek uprawnionego podmiotu, zgodnie z zasadami reprezentacji wskazanymi w Kodeksie spółek handlowych lub w umowie spółki. Wniosek o wpis do KRS podlega obligatoryjnej opłacie w wysokości 500 zł oraz opłacie za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym w wysokości 100 zł.

Sposoby wpisania do KRS

1. Złożenie wniosku w formie papierowej. Wniosek musi być złożony na formularzu urzędowym, który należy prawidłowo wypełnić, tzn. zgodnie z instrukcją. Wzory formularzy dostępne są w siedzibach sądów rejonowych oraz na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości

2. Złożenie wniosku na formularzu udostępnionym w systemie teleinformatycznym. Wniosek powinien zostać opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem zaufanym.

3. Ponadto, obowiązuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 stycznia 2015r. w sprawie sposobu i trybu składania wniosków o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego dotyczących spółek, których umowę zawarto przy wykorzystaniu wzorca umowy spółki udostępnionego w systemie teleinformatycznym (Dz.U. z 2015 r. poz. 65). Wnioskodawca przygotowuje wniosek w postaci formularza udostępnionego w systemie teleinformatycznym oraz wytwarza w systemie dokumenty stanowiące załączniki do wniosku (o ile nie można ich dołączyć na podstawie przepisów odrębnych od ustawy o KRS), a następnie podpisuje go za pomocą podpisu elektronicznego. W tym przypadku opłata za wpis będzie niższa niż przy pozostałych sposobach.

Należy pamiętać, aby do wniosku załączyć wymagane przez przepisy, szczególne Kodeksu spółek handlowych, dokumenty w oryginale lub poświadczone przez notariusza, np. umowę spółki.

artcile

Pozostałe aspekty prawne związane z prowadzeniem działalności

3.1 Źródła finansowania działalności

3.1.1 Dotacje z urzędu pracy

Dotacje z urzędu pracy

  • Możesz ubiegać się o bezzwrotną dotację z urzędu pracy, jeżeli:
    • posiadasz status osoby bezrobotnej,
    • nie jesteś studentem studiów dziennych oraz
    • w okresie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku o otrzymanie dotacji nie prowadziłeś działalności gospodarczej, a obecnie prowadzisz jednoosobową działalność gospodarczą.
  • Urząd pracy może odmówić Ci przyznania dotacji, jeżeli:
    • w okresie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku, bez uzasadnienia, odmówiłeś przyjęcia propozycji zatrudnienia, przygotowania zawodowego lub stażu,
    • w ciągu dwóch lat przed złożeniem wniosku popełniłeś przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu.
  • Wniosek o udzielenie dotacji z urzędu pracy może być uwzględniony tylko raz i wyłącznie przez jeden urząd.
  • Wysokość dotacji różni się w zależności od urzędu pracy.
  • W każdym przypadku dotacja nie może wynosić więcej niż równowartość sześciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw.
  • Jeżeli urząd pracy uwzględni wniosek - zawierana jest umowa.
  • Środki finansowe pochodzące z dofinansowania muszą zostać wykorzystane zgodnie ze złożonym wnioskiem i umową. Będziesz zobowiązany do zwrotu urzędowi pełnej kwoty udzielonej dotacji, jeżeli:
    • wykorzystasz pieniądze niezgodnie z celem i terminem, określonym w umowie,
    • będziesz prowadzić swoją działalność gospodarczą krócej niż 12 miesięcy.

Informacje na temat aktualnie prowadzonych naborów do poszczególnych programów, w ramach których możesz otrzymać dotację na założenie działalności gospodarczej, dostępne są na stronach urzędów pracy.

Przykładowo, obecnie w urzędzie pracy w Łodzi realizowany jest projekt „Zawód – szef”.

Oprócz dotacji, możesz uzyskać wsparcie szkoleniowo-doradcze. Szczegóły znajdziesz na stronie Regionalnego Projektu Operacyjnego WUP Łódź:

https://wuplodz.praca.gov.pl/web/rpo-wl/dotacje-na-rozpoczecie-dzialalnosci-gospodarczej

3.1.2 Środki unijne

  • Fundusze unijne stanowią potencjalne źródło finansowania mikro, małych oraz średnich firm. Ich celem jest poprawienie konkurencyjności mniejszych tych firm.
  • Warto skorzystać ze środków unijnych jak najszybciej! Z informacji podawanych przez Ministerstwo Finansów wynika, że w przeciągu następnych kilku lat dotacje mają być zastępowane kredytami, poręczeniami i pożyczkami udzielanymi, na preferencyjnych warunkach, przez pośredników finansowych, takich jak banki lub fundusze pożyczkowe i poręczeniowe.
  • Jeżeli jesteś zainteresowany pozyskaniem środków finansowych z Unii Europejskiej, udaj się do Centralnego Punktu Informacyjnego Funduszy Europejskich w Warszawie lub Głównego Punktu Informacyjnego Funduszy Europejskich w poszczególnych miastach wojewódzkich („Punkt Informacyjny”). Tam uzyskasz szczegółowe informacje dotyczące możliwości pozyskania dotacji na daną działalność. Dowiesz się:
    • jakie programy unijne są aktualnie realizowane,
    • jakie musisz spełniać kryteria,
    • do kiedy trwa nabór wniosków do danego programu.

Konsultacje są bezpłatne. Punkty Informacyjne udzielają także informacji przez telefon.

  • Informacje na temat aktualnych programów pomocowych możesz uzyskać także w Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości („PARP”).

W jej ramach funkcjonuje specjalna infolinia obsługiwana przez ekspertów udzielających informacji na temat obsługiwanych przez PARP programów.

W ramach PARP uruchomione zostały programy operacyjne:

„Inteligentny Rozwój” - Program kierowany przede wszystkim do małych i średnich przedsiębiorców. W jego ofercie znajdziesz projekty mające na celu przyczynienie się do rozwoju realizujących je podmiotów, np. poprzez ekspansję na nowe rynki lub ulepszenie oferowanych produktów

„Wiedza Edukacja Rozwój” - Program również jest adresowany do małych i średnich przedsiębiorców. Projekty w ramach tego programu mają m.in. przyczynić się do aktywizacji zawodowej ludzi młodych – do 30 roku życia. Na ten cel została przeznaczona kwota 2 035 mln euro.

„Polska Wschodnia” - W ramach tego programu są oferowane ciekawe projekty dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz przedsiębiorstw typu start-up. Program jest realizowany na terenie województw: lubelskiego, podkarpackiego, podlaskiego, świętokrzyskiego, warmińsko-mazurskiego.

Warto śledzić terminy naboru wniosków do poszczególnych projektów korzystając z harmonogramu zamieszczonego oficjalnej strony PARP

Szczegółowe wymogi, jakie musi spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie środków z PARP w ramach wskazanych programów znajdziesz tutaj

Porada - Jak wybrać źródła i otrzymać dofinansowanie na otwarcie działalności gospodarczej krok po kroku 

Poprawne przygotowanie wniosku jest czasochłonne, dlatego warto udać się po pomoc do profesjonalisty.

3.1.3 Anioł biznesu

Kim jest anioł biznesu?

To prywatny inwestor, który wspiera innych przedsiębiorców i inwestuje własny kapitał w rozwój ich działalności. Anioły biznesu najczęściej działają w sektorze start-upów. W zamian za partycypację w kosztach przedsięwzięcia, anioł biznesu oczekuje niewielkich udziałów i zysków - odpowiadającym tym udziałom.

Co jest największą zaletą tej formy finansowania?

  • Niemal natychmiast można uzyskać niezbędne środki pieniężne.
  • Nie ma obowiązku spłaty odsetek od kwoty pożyczki - jak w przypadku kredytu bankowego. Z pomocy aniołów biznesu korzystały na początku takie firmy jak Apple czy Starbucks.

Jak pozyskać anioła biznesu?

  • Trzeba zwrócić się do instytucji zrzeszającej osoby chętne do inwestowania w perspektywiczne projekty. W Polsce jedną z najstarszych i najpopularniejszych instytucji tego typu jest PolBAN Business Angel Club z siedzibą w Bydgoszczy i biurem w Warszawie.
  • Najpierw warto rozpoznać, czy na lokalnym rynku nie ma podmiotu, który chciałaby wesprzeć Twój biznes. Firmy często chętnie wspierają lokalne przedsięwzięcia, inwestycje lub osoby pochodzące z ich regionu.

Sprawdź także:

- słowniczek „Anioł Biznesu” 

3.1.4 Kredyt bankowy

Jeżeli nie masz możliwości skorzystania z wyżej wskazanych źródeł finansowania, możesz rozważyć zawarcie z bankiem umowy kredytu.

Kredyt bankowy to wygodne rozwiązanie dla przedsiębiorcy. Umożliwia sfinansowanie wszelkich inwestycji.

Co musisz zrobić, by uzyskać kredyt bankowy? Co musisz wiedzieć?

  • Powinieneś skonsultować się z doświadczonym doradcą. Twój pomysł na biznes będzie podlegać indywidualnej ocenie banku. Bank sprawdzi również Twoją zdolność kredytową i otrzymasz propozycję warunków kredytu.
  • Porównaj oferty różnych banków. Możesz zaoszczędzić część pieniędzy, które przeznaczyłbyś na spłatę odsetek w przypadku zawarcia umowy kredytu z pierwszym bankiem. Pamiętaj, że każdy pracownik banku, przedstawiający warunki kredytu będzie podkreślał konkurencyjność jego oferty na rynku.
  • Istotna jest kwestia waluty kredytu. Najbezpieczniejszym rozwiązaniem będzie uzyskanie i spłata kredytu w walucie, w której zarabiasz. Bank może zaoferować Ci atrakcyjny kredyt w walucie obcej. Pamiętaj o ryzyku zmian kursów walutowych, którego wyeliminować się nie da. Dla pełniejszej oceny sytuacji poproś pracownika banku o przedstawienie symulacji spłat rat kredytu oraz o udzielenie dokładnych informacji na temat sposobu ustalania przez bank kursu waluty, po której będzie przeliczał wysokość raty w walucie obcej na polską. Zapytaj, czy umowa kredytu obejmuje kredyt walutowy, czy złotówkowy.
  • Dokładnie przeczytaj umowę oraz załączone do niej dokumenty. Sprawdź, czy treść umowy zgadza się z informacjami udzielonymi przez pracownika banku.
  • Jeżeli planujesz pozyskanie kredytu bankowego, pamiętać, by wszcząć procedurę odpowiednio wcześniej. Proces udzielania kredytu jest długotrwały.
  • Pamiętaj, że spłata kredytu bankowego będzie dla Ciebie stałym obciążeniem. Może okazać się to problematyczne, jeżeli Twoja działalność nie będzie przynosić zysków, co może zdarzyć się zwłaszcza na początku jej prowadzenia.

Czytaj także:

 Instrukcja: Uzyskiwanie kredytu na inwestycje lub finansowanie projektu 

3.2 Oświetlenie dla nurków – Jak Twój produkt może być chroniony przez Prawo własności przemysłowej ?

3.2.1 Nazwa i logo Twoich produktów

Nazwa i logo Twojej firmy oraz Twojego produktu zależą wyłącznie od Ciebie. Nie musisz jej rejestrować. Zastanów się, czy nie lepiej byłoby to zrobić ze względów opisanych poniżej.

Jeżeli będziesz dysponować ciekawym logo, Twoi potencjalni klienci będą mogli łatwo rozpoznać Twój produkt na rynku.

Unikalne logo pozwoli Twoim klientom odróżnić Twoje produkty (oznaczone Twoim logo) od wyrobów oznaczonych logiem, które jest podobnego do Twojego. Nazwa i logo ma zatem służyć identyfikacji Twoich produktów lub usług z Tobą. W ten sposób buduje się markę.

Jeżeli, dodatkowo, zarejestrujesz swoje logo, unikniesz sytuacji, w której ktoś inny „ukradnie” Twój pomysł.

Znak towarowy jako taki nie podlega rejestracji, jednak możliwe jest udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy. Najpopularniejszymi znakami towarowymi są znaki słowne, czyli nazwy lub słowno-graficzne, czyli logo. Jednak, zgodnie z ustawą z dnia 30 czerwca 2000 r. prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 776), znakiem towarowym może być każde oznaczenie umożliwiające odróżnienie towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa oraz możliwe do przedstawienia w rejestrze znaków towarowych w sposób pozwalający na ustalenie jednoznacznego i dokładnego przedmiotu udzielonej ochrony, w szczególności wyraz, włącznie z nazwiskiem, rysunek, litera, cyfra, kolor, forma przestrzenna, w tym kształt towaru lub opakowania, a także dźwięk.

Jeżeli masz niestandardowe pomysły, być może warto rozważyć rejestrację prawa ochronnego na znak towarowy.

  • Skutkiem rejestracji jest możliwość posługiwania się logo w obrocie oraz nabycie praw ochronnych, związanych z używanym przez Ciebie znakiem.
  • Zarejestrowanie znaku towarowego, np. logo, oznacza, że żaden inny przedsiębiorca nie będzie mógł używać tego samego lub podobnego do Twojego znaku towarowego.
  • W przypadku, gdy podmiot trzeci naruszy ten zakaz, to będzie Ci przysługiwało:
    • roszczenie o zaniechanie naruszeń,
    • roszczenie o naprawienie szkody,
    • roszczenie o wydanie bezpodstawnie uzyskanych korzyści.
  • Znak towarowy może występować również w innych postaciach. Zatem, jeżeli masz niestandardowe pomysły, rozważ rejestrację prawa ochronnego w tym zakresie.

Szerzej na ten temat rejestracji w Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej przeczytasz tutaj:

Instrukcja - Zgłoszenie wynalazku, wzoru użytkowego, towarowego, przemysłowego oraz procedury uzyskania patentu, prawa ochronnego lub z rejestracji (część A) 

W przypadku zlecenia podmiotowi trzeciemu wykonania logo, tak jak w przypadku zlecenia wykonania projektu oświetlenia dla nurków, powinieneś zadbać, by w umowie znalazły się odpowiednie postanowienia, dotyczące przeniesienia autorskich praw majątkowych.

Możesz skorzystać z naszego wzoru umowy o opracowanie logo:

Wzór Umowy o opracowanie logo 

 

3.2.2 Ochrona patentowa oświetlenia dla nurków

Jeżeli oświetlenie dla nurków, które produkujesz stanowi wynalazek, możesz postarać się o tzw. patent, czyli uzyskanie prawa ochronnego.

Udziela się go produktom, dla których patent jest środkiem do realizacji wynalazku, czyli - Twój produkt i jego innowacyjne rozwiązania. Patent powstaje na bazie teorii matematycznej – nowego algorytmu informatycznego wykorzystanego do jego stworzenia.

3.2.3 Prawo ochronne na wzór przemysłowy

Możliwa jest również rejestracja interfejsu użytkownika jako wzoru przemysłowego.

Wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy:

  • linii,
  • konturów,
  • kształtów,
  • kolorystykę,
  • fakturę lub materiał wytworu,
  • jego ornamentację.

- Możesz zarejestrować wygląd twoich produktów !!!

- Możesz złożyć jeden lub więcej wniosków o rejestrację, zawierając w nich po kilka wersji wzorów przemysłowych.

- Warto zrobić jedno zbiorcze zgłoszenie, gdyż każdy wniosek podlega opłacie.

- Zarejestrowanie zarówno wzoru przemysłowego, jak i znaku towarowego znacznie ułatwi dochodzenie Twoich praw w przypadku ich ewentualnego naruszenia przez podmiot trzeci.

Więcej na ten temat przeczytasz tutaj:

Porada: Jak zabezpieczać prawa majątkowe do autorskich praw majątkowych do utworów stanowiących podstawę znaków towarowych, wzorów użytkowych, przemysłowych. 

3.3 Jak zatrudniać pracowników?

Produkcja specjalistycznego sprzętu jakim jest profesjonalny sprzęt oświetleniowy przygotowany do używania pod wodą niewątpliwie jest pracą dla kilku osób.

Prawdopodobnie współpracujesz z innymi osobami lub zechcesz zatrudnić pracowników, którzy będą odpowiedzialni za projektowanie sprzętu, jego wykonanie czy sprzedaż. Będziesz też potrzebować wsparcia w obsłudze administracyjnej, biurowej czy sprzątającej.

Z pewnością zastanawiasz się nad zatrudnieniem personelu. Poniżej podpowiadamy, w jaki sposób możesz to zrobić.

Najpopularniejszym sposobem jest zawarcie umowy o pracę. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1040) stanowi, że przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem.

Podstawowe elementy umowy o pracę, dotyczą określenia:

- przedmiotu, tj. rodzaju pracy,
- miejsca wykonywania pracy,
- wysokości wynagrodzenia pracownika,
- wymiaru czasu pracy oraz terminu jej rozpoczęcia.

  • W praktyce oznacza to, że konkretna osoba, z którą zawrzesz umowę o pracę będzie zobowiązana do osobistego świadczenia pracy na Twoją rzecz i w Twoim imieniu, a zatem na Twoje ryzyko.
  • Za działania pracownika odpowiadać będziesz Ty – jako pracodawca.
  • Pracownik będzie wykonywał pracę w dni wskazane w umowie, np. w dni robocze lub w dni ustalane w comiesięcznym harmonogramie.
  • Wykonywanie pracy przez pracownika ma polegać na starannym działaniu, wykonywanym pod kierownictwem pracodawcy. Warto więc sprecyzować w umowie oczekiwania wobec pracownika, tak aby dla obu stron umowy było jasne, co należy do jego obowiązków. Wbrew niektórym praktykom na rynku, umowa o pracę nie dotyczy wszelkiej pracy, lecz pracy określonej co do rodzaju - pracy o charakterze powtarzalnym.
  • Pracownik nie powinien wykonywać każdej pracy, jaką mu zlecisz, lecz tylko tę wynikającą z umowy. Pamiętaj, by zlecać swoim pracownikom wyłącznie pracę, której zakres umieszony został w podpisanej przez obie strony umowie o pracę.
  • Do Twoich obowiązków będzie należała wypłata wynagrodzenia.
  • Umowę o pracę możesz zawrzeć na okres próbny albo od razu na czas określony lub na czas nieokreślony. Proponujemy, aby pierwsza umowa była umową na okres próbny. Wynosi on maksymalnie 3 miesiące i służy sprawdzeniu kompetencji pracownika.

Pamiętaj!

Umowa o pracę musi być zawarta w formie pisemnej najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy. W przeciwnym razie narazisz się na karę grzywny w wysokości od 1 000 zł do 30 000 zł.co byłoby dla Ciebie dotkliwe tym bardziej, że dopiero zaczynasz prowadzić działalność, więc prawdopodobnie nie dysponujesz zbyt dużym budżetem.

Taka sama kara grozi Ci, jeżeli pomimo spełnienia wszystkich wyżej wskazanych cech, zawierasz z osobą trzecią umowę cywilnoprawną, np. umowę zlecenie lub umowę o świadczenie usług.

W Twoim przypadku w zależności, czy osoba z którą chcesz zawrzeć umowę prowadzi swoją indywidualną działalność gospodarczą, czy nie - może to być umowa zlecenia, umowa o dzieło bądź umowa o świadczenie usług.

Przepisy o umowie zlecenie są określone w Kodeksie cywilnym.

  • Przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie (odpowiednik pracownika) zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej na rzecz dającego zlecenie (odpowiednik pracodawcy – Ty).
  • Umowa zlecenie nie musi zostać zawarta w formie pisemnej, a wynagrodzenie nie ma charakteru obligatoryjnego. Jeżeli postanowienia zawartej umowy nie stanowią inaczej i nic innego nie wynika z okoliczności, przyjmujący zlecenie (zleceniobiorca) jest uprawniony do otrzymania wynagrodzenia w wysokości odpowiadającej wykonanej przez niego pracy.
  • Tak jak w przypadku umowy o pracę, zleceniobiorca jest zobowiązany jedynie do starannego działania. Odmiennie niż pracownik, zleceniobiorca nie musi się stosować do wskazówek dającego zlecenie.

Zobacz również:

Umowa o pracę

Umowa zlecenia 

Umowa o dzieło

 

3.4 Kim jest ambasador marki? Czy warto z nim współpracować?

Przedsiębiorco, w dobie Internetu i portali społecznościowych, takich jak Facebook, Youtube czy Instagram, na pewno słyszałeś o ambasadorach marki. Jest to osoba, która swoim wizerunkiem reklamuje Twoją markę. Praca ambasadora marki nie polega na wystąpieniu w jednym spocie reklamowym z logo Twojej firmy. Współpraca z ambasadorem marki, co do zasady, powinna mieć charakter długotrwały.

Ambasadorem marki jest osoba fizyczna, najczęściej znana w swojej branży, która z marką nawiązuje współpracę za porozumieniem obu stron. Strony w umowie wskazują szczegółowy zakres współpracy. Ambasador marki najczęściej posiada własne kanały w social mediach, na których, poza dotychczas prowadzoną działalnością, promuje także markę, z którą zawarł porozumienie w tym zakresie.

Ambasador marki reklamuje ją, ale w mniej tradycyjny sposób. Jego praca polega na:

  • wypowiadaniu się publicznie pozytywnie o danej marce,
  • przekazywaniu wszystkich informacji o produktach marki, w tym o właściwościach, stronie internetowej, sposobie zakupu itp.

Dodatkowo, ambasador marki wpływa na wizerunek firmy poprzez samodzielne stosowanie produktu czy testowanie go. Ambasador marki publikuje swoje wypowiedzi, zazwyczaj w aplikacjach społecznościowych – w formie relacji na Facebooku, Instagramie czy poprzez filmik na YouTube.

Warto, aby ambasadorem marki została znana osoba publiczna, celebryta/influencer, posiadający już grono swoich fanów. Im więcej tzw. followersów/obserwujących, tym lepiej! Takie rozwiązanie może zapewnić Twojej marce odpowiedni zasięg odbiorców, co z kolei zwiększy szanse na wzrost sprzedaży Twoich produktów.

Dobrze byłoby, aby Twój ambasador marki był w jakiś sposób związany z Twoimi produktami -to zwiększy jego wiarygodność. Warto więc dopasować ambasadora marki do jej wizerunku. W przypadku oświetlenia dla nurków, może to być np. znany nurek, sportowiec – najlepiej związany ze sportami wodnymi lub ekstremalnymi, a także podróżnik.

Jak nawiązać współpracę z ambasadorem marki? Czy opłaca się współpracować w ambasadorem marki?

1. Pomyśl, kto mógłby zostać ambasadorem Twojej marki.

2. Jak się z nim skontaktować?

Możesz nawiązać kontakt poprzez portal społecznościowy – Facebook, Instagram, Youtube itp. Influencerzy chętnie współpracują z różnymi markami, ponieważ jest to dla nich prosty sposób na zarabianie pieniędzy!

3. Ile to będzie kosztować?

Dobierając ambasadora marki, należy zastanowić się, jaki będzie koszt takiej współpracy. Oczekiwania finansowe influencerów różnią się w zależności od ich popularności i prowadzonych przez nich kanałów.

4. Forma współpracy

Umowa z ambasadorem marki najczęściej stanowi klasyczną umowę o współpracy. Jest umową cywilnoprawną, do której zastosowanie znajdą przepisy kodeksu cywilnego, dotyczące umowy zlecenia. Umowa o współpracy nie należy także do grupy umów nazwanych, a więc w kodeksie cywilnym nie znajdziemy szczegółowych regulacji. W praktyce umowa z influencerem może występować pod różną nazwą. Najważniejsze jest, aby szczegółowo regulowała zasady współdziałania stron dla realizacji swojej współpracy.Na stronie mikroporady.pl możesz zapoznać się także z przykładowymi klauzulami zawartymi w umowach, i wykorzystać je do stworzenia Twojej umowy z ambasadorem marki.

Wzór Umowy o współpracy 

Zazwyczaj influencerzy czy celebryci mają menedżera, który zajmuje organizowaniem dla nich pracy, a także nawiązywaniem współpracy z różnymi markami.

Najprawdopodobniej wszystkie warunki umowy z ambasadorem marki ustalisz z jego managerem. Niektórzy influencerzy sami zajmują się swoimi sprawami.

Umowa z influencerem powinna przede wszystkim precyzyjnie określać zakres Waszej współpracy, czyli obowiązki ambasadora marki oraz sposób ich realizacji. Zazwyczaj ambasadorowie marek opowiadają o nich poprzez zamieszczanie relacji lub zdjęć na Instagramie lub/i Facebooku lub publikowanie filmików na YouTube.

5. Umowa z ambasadorem marki - najważniejsze kwestie

  • Umowa powinna określać zasady publikowania treści, tj.:
    • miejsce, w którym ma się pojawić publikacja (Facebook, Instagram);
    • formę publikacji (zdjęcie, relacja);
    • częstotliwość publikacji, np. 3 razy w tygodniu o konkretnej godzinie;
    • sposób prezentacji Twojego produktu w publikacji – możesz określić, gdzie i kiedy powinno pojawić się logo Twojej firmy, czy też np. w jaki sposób influencer powinien trzymać produkt, czy też jego zdjęcie;
    • content (treść) wypowiedzi ambasadora. Wypowiedź powinna być szczera – tylko wtedy wzbudzi zaufanie odbiorów. Możesz określić np. słowa kluczowe, którymi ambasador marki powinien posłużyć się w publikacjach. W przypadku oświetlenia dla nurków ważna jest jego wytrzymałość, która zapewnia bezpieczeństwo nurkowi. Masz prawo wymagać od ambasadora Twojej marki, aby w swoich wypowiedziach podkreślał właściwości produktu. Możesz też określić inne formy, którymi chcesz, aby posługiwał się ambsasador Twojej marki – np. komentarze, recenzje, ankiety, linki itp.
    • autora treści publikacji - powinien nim być wyłącznie ambasador marki
    • Pozwoli to uniknąć kierowania do Ciebie roszczeń przez osoby trzecie.
    • długość publikacji;
    • konieczność zamieszczenia w każdej publikacji linku do Twojej strony internetowej lub pobrania aplikacji;
    • konieczność każdorazowego akceptowania publikacji przez Ciebie – oczywiście influencer może się nie zgodzić na to czy inne postanowienie.

Powołane kwestie, które warto opisać w umowie mają jedynie charakter przykładowy. Możesz opisać sposób realizacji współpracy z ambasadorem Twojej marki bardziej szczegółowo. Wszystko zależy od przebiegu negocjacji z influecerem.

Może się okazać, że dany celebryta ma już wypracowany własny sposób na prezentację produktów firm, z którymi współpracuje i nie będzie skłonny do ustępstw.

Pamiętaj, że chodzi o wizerunek Twojej firmy, więc jeśli na czymś Ci zależy, spróbuj przekonać ambasadora do Twojej wizji.

Jak to często bywa podczas negocjacji, strony chcąc dojść do porozumienia decydują się na wzajemne ustępstwa. Możesz zaproponować, np. gratisowe produkty czy też zniżki na zakupy w Twoim sklepie.

W umowie z ambasadorem marki należy także określić:

  • czas trwania umowy – na czas określony czy nieokreślony,
  • wysokość wynagrodzenia lub sposób jego obliczania oraz termin płatności - może to być wynagrodzenie ryczałtowe za miesiąc/kilka miesięcy współpracy czy ustalenie stawki dla poszczególnych rodzajów publikacji;
  • rodzaj współpracy, np. współpraca barterowa - opiera się̨ na promowaniu danej marki w zamian za jej produkty;
  • skutki nienależytego wykonania obowiązków przez ambasadora marki – warto wprowadzić karę umowną, a także możliwość rozwiązania współpracy z influencerem w trybie natychmiastowym;
  • czy współpraca obejmuje udzielenie licencji na rzecz ambasadora marki. Taka licencja może przysługiwać na korzystanie z praw autorskich do Twojego produktu, w tym prawa do posługiwania się logo Twojej firmy.
  • przestrzeganie praw osób trzecich, w szczególności autorskich praw majątkowych oraz praw wynikających z rejestracji znaków towarowych, wzorów użytkowych i przemysłowych;
  • czy współpraca jest współpracą wymienną;Ambasador i marka nawzajem się promują na swoich kanałach w social mediach.
  • czy ambasador ma obowiązek pojawiania się na spotkaniach branżowych;
  • czy ambasador ma obowiązek stawiać się na wydarzeniach wskazanych przez markę;
  • kiedy naruszane są postanowienia umowy, które mogą być podstawą do jej wypowiedzenia/naliczenia kar umownych przez każdą ze stron;
  • regulacje w zakresie odpowiedzialności - czy marka ponosi odpowiedzialność za informacje, które przekazywane są przez ambasadora.

3.5 Gwarancja produktu

Przedsiębiorco, jeżeli chcesz pozostać zarówno producentem jak i sprzedawcą swoich produktów, powinieneś zastanowić się nad tzw. gwarancją.

Na pewno słyszałeś o rękojmi i gwarancji, czy wiesz czym jest jedno i drugie?

Gwarancja

  • Przyznaje dodatkowe prawa kupującemu. Można ją traktować jako rozszerzenie uprawnień kupującego, przysługujących mu z tytułu rękojmi za wady fizyczne i prawne rzeczy sprzedanej.
  • Udzielnie gwarancji na produkt, rozszerza więc Twoją odpowiedzialność i zobowiązuje Cię do podejmowania określonych czynności wskazanych w dokumentach gwarancyjnych – oczywiście jedynie w sytuacji, gdy ujawni się jakaś wada produktu.

Udzielenie gwarancji następuje przez złożenie oświadczenia gwarancyjnego, które określa obowiązki gwaranta i uprawnienia kupującego w przypadku, gdy:

- rzecz sprzedana nie ma właściwości określonych w tym oświadczeniu bądź

- utraci je w trakcie czasu objętego gwarancją.

Twoje oświadczenie czyli tzw. oświadczenie gwaranta, może zostać złożone poprzez:

- wydanie dokumentów gwarancyjnych,

- umieszczenie informacji na opakowaniu,

- umieszczenie informacji w dokumentach potwierdzających zamówienie bądź na Twojej stronie internetowej.

  • Gwarancja ma na celu ochronę kupującego przed konsekwencjami niesprawności, uszkodzenia, popsucia produktu lub jego niewłaściwego funkcjonowania.
  • Udzielenie przez Ciebie gwarancji tworzy także Twoją pozycję na rynku! Sugeruje, że sprzedawane przez Ciebie produkty są dobrej jakości i nie boisz się, że będziesz musiał wymienić je na nowe czy zwrócić ich cenę, jeżeli okażą się wadliwe! Oczywiście chodzi o wady, które nie powstały z winy konsumentów/nabywców. Gwarancja chroni kupującego w sytuacji, gdy rzecz sprzedana nie spełnia warunków, które powinna spełniać.

W przypadku oświetlenia dla nurków - jeśli np. zapewniasz na opakowaniu swojego produktu, że lampa świeci nawet do 20 metrów pod wodą, a okaże się, że pęka czy gaśnie na głębokości 7 metrów – to nabywcy Twojej lampy będą mogli żądać wymiany lampy na nową lub zwrotu gotówki.

Jeżeli Twoi klienci będą wiedzieli, że gwarantujesz im zwrot środków lub wymianę produktów, chętniej kupią Twój produkt. Nie będą obawiać się tzw. „wyrzucenia pieniędzy w błoto”, nawet, jeżeli cena będzie wyższa od ceny produktów konkurencyjnych!

Pamiętaj, że udzielając gwarancji musisz dbać o właściwe wykonywanie swoich obowiązków w przypadku złożenia przez klientów roszczenia o wymianę produktu, naprawę bądź zwrot środków.

Jeżeli nie dotrzymasz swoich obowiązków, to poza zagrażającym Ci postępowaniem sądowym (sąd może zobowiązać Cię do wypełnienia Twoich zobowiązań gwarancyjnych, ale także obciążyć kosztami postępowania sądowego) możesz stracić na tzw. dobrym marketingu.
Klient może wystawić Ci negatywną opinię wśród swoich znajomych oraz na forach internetowych czy też w social mediach, skupiających potencjalnych nabywców Twoich produktów!

W zależności od zakresu gwarancji, Twoi klienci mogą domagać się, byś na podstawie udzielonej im gwarancji:

  • naprawił uszkodzony produkt;
  • wymienił go na nowy;
  • zwrócił im pieniądze, które zapłacili za produkt.

Kodeks cywilny wyszczególnił dwa różne typy gwarancji:

  • gwarancja sprzedawcy (tzw. gwarancja handlowa);
  • gwarancja producenta (tzw. gwarancja fabryczna).

Ważnym aspektem gwarancji jest czas jej obowiązywania. Zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, gwarancja udzielana jest na okres dwóch lat.

WAŻNE!

Ty, jako producent/sprzedawca, możesz wskazać ograniczenia dla tej zasady wynikające np. z zakresu funkcjonowania czy korzystania z przedmiotu.

W przypadku produkowania specjalistycznego sprzętu dla nurków, możesz np. określić, że gwarancja nie obejmuje uszkodzeń, powstałych w wyniku użytkowania produktu na głębokościach przez Ciebie wskazanych lub w poniżej pewnej temperatury - produkt nie jest do tego przystosowany i naturalnym zjawiskiem może być jego uszkodzenie, zepsucie.

Więcej na temat gwarancji możesz przeczytać także tutaj:

Słowniczek „Gwarancja, gwarancja sprzedawcy (handlowa), gwarancja wytwórcy (fabryczna)”

Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu gwarancji lub rękojmi (nowa ustawa o prawach konsumenta) 

Różne okresy gwarancji podczas sprzedaży 

artcile

Akty prawne

  • Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2019.1292);
  • Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. 2020.1740);
  • Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. o centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej i punkcie informacji dla przedsiębiorcy (Dz.U. z 2019 r. poz. 1291);.
  • Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. 2019.1500)
  • Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. 2020.1526);
  • Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2020.1275);
  • Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 stycznia 2015 r. w sprawie sposobu i trybu składania wniosków o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego dotyczących spółek, których umowę zawarto przy wykorzystaniu wzorca umowy spółki udostępnionego w systemie teleinformatycznym (Dz.U. z 2015 r. poz. 65);
  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 maja 2004 w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac podwodnych (Dz. U. z 2004 nr 116 poz. 1210)

 

Stan prawny: październik 2020 r.

 

 



Pamiętaj:
Wpisz nasz KRS 0000318482 w Deklaracji Podatkowej Twój e-PIT

Potrzebujesz więcej inspiracji zanim zaczniesz definiować własną wizję biznesu?
Zapoznaj się jeszcze z tymi pomysłami na biznes!

Materiał jest pomocny? Pomogliśmy?

Teraz Ty pomóż nam!

Ten materiał jest dostępny bezpłatnie, ale nie powstał za darmo. Prosimy teraz Ty pomóż nam, by JestemSzefem.pl nadal oferowało bezpłatnie tak przydatne i wartościowe treści! Zajmie to tylko chwilę.

Wybierz kwotę darowizny i przejdź do szybkiej, bezpiecznej płatności internetowej:



Nasza strona używa plików cookies. Korzystając z niej akceptujesz naszą Politykę Cookies i wyrażasz zgodę na używanie plików cookies dla celów reklamy naszych usług, badania rynku oraz Twoich zachowań i preferencji z przeznaczeniem wyników tych badań na potrzeby polepszenia jakości naszych usług,według aktualnych ustawień swojej przeglądarki. Poznaj szczegóły i możliwości ustawień w plików cookies. Więcej >> 

Zamknięcie tego komunikatu oznacza zgodę na ich zapisywanie na Twoim komputerze.

Akceptuję / Wyrażam zgodę